.

بایگانی

به کوی عشق منه بی دلیل راه قدم

ضمیمۀ روزنامۀ اعتماد

ضمیمۀ روزنامۀ اعتماد

هفته نامۀ کرگدن ضمیمه روزنامۀ اعتماد- شماره چهل و چهار- سه شنبه ۲۲ دی ۱۳۹۴- مصاحبه با دکتر قاسم کاکایی دربارۀ مفهوم «پیر»در ادبیات عرفانی- المیرا حسینی

 

-واژه «پیر» و مفهوم پیری در ادبیات عرفانی از جایگاه ویژه ای برخوردارند. این بحث و مفهوم از کجا می آید؟
همان طور که می دانید ادبیات عرفانی ما ملهم است از قرآن و سنت. به نحوی که حتی تمامی اصطلاحات عرفان ما از قرآن و سنت اقتباس شده است. در عرفان نظری یا عرفان عملی تمام اصطلاحات را می توانید از قرآن و سنت پیدا کنید که به چه آیه و روایتی اشاره دارد. مثلا بحث های توحید، وحدت، تجلی، تمام این ها آیات قرآن هستند. مانند آیه: «فََلَمّا تَجَلّى رَبُّهُ لِلجَبَل: که خدا بر کوه تجلی کرد.» بحث محو و صعق و سایر مباحث عرفان نظری و عملی در قرآن و سنت وجود دارد. به علاوه احادیثی که راجع به قرب نوافل و قرب فرایض و مسائلی از این دست باشد، در اصطلاحات عرفانی کم نیست. لذا در ادبیات عرفانی باید کلمه ها را ریشه یابی کنیم و از قرآن یا سنت پیدا کنیم. آیه ای در قرآن شریف هست که می فرماید یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ اسْتَجِیبُواْ لِلّهِ وَلِلرَّسُولِ إِذَا دَعَاکُم لِمَا یُحْیِیکُمْ. ای کسانی که ایمان آوردید چون خدا و پیامبرش شما را به چیزی فرا خوانند که زندگیتان می بخشد دعوتشان را اجابت کنید. پس قرآن به نحوه ای از حیات، غیر از حیات مادی قائل است. این حیات یعنی زنده شدن و تولد دوباره یافتن. مثل تمام حیات ها در حیات معنوی نیز نحوه ای از رشد وجود دارد و شامل مراحل و مراتبی است. حیات بارور می شود و رشد پیدا می کند. برای این رشد، مرشد (رشد دهنده) یا مربی (تربیت کننده) لازم داریم. ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک

گزارشی از کتاب هستی و عشق و نیستی

۲۹ فروردین ۱۳۹۴ نظر بدهید
hasti va nisti

هستی و عشق و نیستی

کتاب «هستی و عشق و نیستی» تألیف دکتر قاسم کاکایی است که مدتها است  چاپ اول آن در بازار نایاب شده است و دانشجویان و عرفان پژوهان تقاضای تجدید چاپ آن را کرده اند. خوشبختانه تصحیح و ویرایش جدید این کتاب در دستور کار انتشارات هرمس قرار گرفته است و احتمالا  ویرایش و چاپ جدید آن به نمایشگاه کتاب تهران  در اردیبهشت ماه خواهد رسید. این کتاب با بحث “هستی” که به لحاظ عرفانی منحصر در خدا است شروع می شود و با “نیستیِ” عارف و نوعی الهیات سلبی عرفانی تداوم می یابد و سپس به “عشق” می رسد که “رقص میان هستی و نیستی” است. از همین روی در عنوان کتاب نیز واژۀ عشق در میان دو واژۀ هستی و نیستی نشسته است. تجربۀ هستی و “معرفت” و نیستی و عشق و “محبت” ما را به بحث عرفان و “تجربۀ عرفانی” می کشاند. پس از آن به جستجوی ربط و “نسبت بین دین و عرفان” می پردازیم و سپس ادیان ابراهیمی را از حیث نسبت بین دین و عرفان بررسی می کنیم و در این میان نوعی “گفتگو بین اسلام و مسیحیت”  را از حیث عرفانی جستجو می کنیم. در اینجا گزارش تفصیلی این کتاب را به قلم فاضل گرامی جناب آقای دکتر مهدی اخوان عضو محترم هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی را می آوریم که در مجلۀ کتاب ماه فلسفه شمارۀ ۱۶۴ آمده است.
دانلود گزارش تفصیلی کتاب هستی و عشق و نیستی

مطالب موجود با عبارات مشترک

تیر عاشق کش ندانم بر دل حافظ که زد

۳ خرداد ۱۳۹۳ نظر بدهید

 

حافظ در شهر کتاب

حافظ در شهر کتاب

 

بیستمین         مجموعه درس‌گفتارهایی درباره‌ی حافظ به بررسی «عشق از منظر حافظ» اختصاص داشت که با سخنرانی دکتر قاسم کاکایی ـ استاد دانشگاه شیراز ـ چهارشنبه ۳۱ اردیبهشت در مرکز فرهنگی شهر کتاب برگزار شد.

آناهید خزبر- خبرنگار شهر کتاب- حافظ چونان افلاطون بر این باور است که عشق فرزند زیبایی است و در پی ادراک زیبایی، عشق پدید می‌آید. حافظ بر این باور است که علت غایی آ‌فرینش انسان، آن است که عاشق شود، با او میثاق عشق ببندند و امانت عشق بدو بسپارند و بدین سان، با عشق به جهان آید و در سیر و سلوکی عاشقانه به کمال رسد. عشق در دیوان حافظ به چه معنایی است؟ معشوق، حقیقی است یا مجازی؟ عشق چه جایگاهی در نظام فکری حافظ دارد؟ کاکایی در این درس‌گفتار به این پرسش‌ها پاسخ داد.
حافظ سمبلی از عشق است
در میان شعرای ما، اگر بخواهیم سمبلی از عشق ارایه کنیم، آن سمبل حافظ است. از این رو حافظ شاعر ملی ماست. نمی‌توان کتمان کرد که در خانه‌ی هیچ ایرانی نیست که دیوان حافظ نباشد. تنها دیوانی هم که با آن تفال می‌زنیم دیوان حافظ است. چرا که سخن حافظ به دل می‌نشیند. خود او می‌گوید ادامه ی نوشته

گفتگویی درباره آه سحر و ناله شب/”یک شبی بیدار شو دولت بگیر”

۹ مرداد ۱۳۹۱ نظر بدهید
دکتر قاسم کاکایی

دکتر قاسم کاکایی

خبرگزاری مهر- یک استاد فلسفه و عرفان با اشاره به اینکه سحر به معنی رازآلودگی بوده و بهترین زمان راز و نیاز است، گفت: اشتغالات در روز زیاد است و بیشتر به عالم ناسوت توجه می شود، اما در شب این اشتغالات کمتر است و آدم خیلی باید غافل باشد که شب را نیز به همین اشتغالات سپری کند.

حجت الاسلام دکتر “قاسم کاکایی” استاد فلسفه و عرفان اسلامی دانشگاه شیراز در گفتگو با خبرنگار مهر درباره جایگاه شب زنده داری در آیات و روایات اسلامی گفت: شب زنده داری در مسائل عبادی حرف اول را می زند؛ خداوند به پیامبر خویش در سوره اسرا آیه ۷۹ فرمود:  وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَهً لَّکَ عَسَى أَن یَبْعَثَکَ رَبُّکَ مَقَامًا مَّحْمُودًا پاره ای از شب را به نماز خواندن زنده بدار، این نافله خاص تو است باشد، که پروردگارت ، تو را به مقامی پسندیده برساند. ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک

اشعار حافظ بیت الغزل معرفت است/ راز تفأل به دیوان حافظ

حافظیه

استاد گروه فلسفه دانشگاه شیراز با اشاره به اینکه اشعار حافظ بیت الغزل معرفت است، گفت:‌ ماندگاری اشعار حافظ به همان دلایل ماندگاری قرآن است زیرا اشعار حافظ قرآن به زبان فارسی است .

به مناسبت بزرگداشت حافظ- خبرگزاری مهر-۹۰/۷/۱۳-

حجت الاسلام دکتر قاسم کاکایی به مناسبت روز بزرگداشت حافظ در مورد معنویت و معرفت در اشعار وی به خبرنگار مهر گفت: حافظ همانطور که خودش گفته اشعارش همه بیت الغزل معرفت است. معرفت با علم فرق می‎کند، علم آن چیزی است که کسب می‎کنیم ولی معرفت آن علمی است که در دل و جان ما نفوذ کرده است. ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک

سخنرانی های عاشورایی دکتر کاکایی در مهد شهیدان شیراز

۱۵ دی ۱۳۸۹ ۱ نظر
یا حسین

یا حسین

نظر به آن که دو سال است که سخنرانیهای ماه محرم در حسینیه مهد شهیدان شیراز برگزار نمیشود و از سویی جمع زیادی از دانشجویان و علاقمندان مایل به شنیدن سخنرانیهای عاشورایی دکتر کاکایی در سالهای گذشته می باشند، سخنرانیهای ایشان را که مربوط به سالهای ۷۹ تا ۸۷ می باشد در اینجا می آوریم. لازم به ذکر است که سخنرانیهای هر سال مربوط به دهۀ اول همان سال است و هر سال موضوعی جداگانه دارد بدین شرح:

۱- سال ۸۷ : جنگ و جهاد

۲- سال ۸۶ : راز ماندگاری کربلا و عاشورا

۳- سال ۸۵ : دنیا و آخرت در کربلا

ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک

ورای قیل و قال …

۶ آذر ۱۳۸۹ ۴ نظر

تفسیر کاکایی از موضوعات و مقولات عرفانی، غالباً حکمی است و همین امر نظم و سامانی به دیدگاه ایشان می‌دهد. از افروختگی و ذوق‌افشانی و سودازدگی‌های ذهنی بازشان می‌دارد، اما در عوض قدرت تحلیل و تقریر و تحریر، به همراه موهبت تفسیر و تأویل در کار ایشان دیده می‌شود.

 

hasti va nisti

هستی و عشق و نیستی

نگاهی به کتاب «هستی و عشق و نیستی» نوشته‌ی قاسم کاکایی

ویژه نامه همشهری، خردنامه ویژه کتاب ، آبان و آذر۱۳۸۹ ، سید مسعود رضوی

از نظــرگه گفتشان شد مختلف

آن یکی دالش لقب داد این الف

در کف هر کس اگر شمعی بدی

اختلاف از گفتشان بیرون شدی

(مولانا جلال‌الدین)

«هستی و عشق و نیستی» تألیف قاسم کاکایی کتابی است که از مجموعه مقالات حکمی و عرفانی وی فراهم آمده و از هر جهت شایسته توجه و دقت علاقه‌مندان به عرفان است. کاکایی – متولد ۱۳۳۶ خورشیدی- اهل و مقیم شیراز است و در مقاطع مختلف دانشگاهی و حوزوی تحصیل کرده، از جمله تلمذ در محضر مرحوم آیت الله نجابت شیرازی که از وارستگان و دانشوران روحانی بود و بسیار نیک نام و شهره به صفای معنوی و معرفت حکمی و عرفانی. کاکایی در دانشگاه تدریس می‌کند و قبلاً‌ از وی چندین کتاب تألیف و ترجمه شده است. از جمله: خدامحوری۱۳۷۴/ کلمه حق ۱۳۷۶/ وحدت وجود به روایت ابن عربی و مایستر اکهارت ۱۳۸۱/ فرهنگ اصطلاحات عرفان اسلامی ۱۳۸۱/ آیت حق ۱۳۸۲/ ترجمه کتاب عوالم خیال اثر ویلیام چیتیک ۱۳۸۴/ فلسفه عرفان ۱۳۸۷/ ترجمه کتاب اقتدای به محمد نوشته کارل ارنست (در دست چاپ) و … ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک

حافظ” حافظ ایرانیت و اسلامیت ماست

خبرگزاری مهر: استاد فلسفه و عرفان اسلامی دانشگاه شیراز معتقد است: ما به‌عنوان مسلمان ایرانی وارث حکمت و فلسفه و عرفان و کلام طولانی‌مدتیم. در این میان، حافظ سعی کرده به زیبایی ایرانیت و اسلامیت را در اشعار خود منعکس کند و حافظ آنها باشد.

دکتر قاسم کاکایی در گفتگو با خبرنگار مهر در مورد وجود بسیاری از معارف فلسفی، عرفانی و دینی در اشعار حافظ گفت: با توجه به دیوان حافظ می‏توانیم به این مسئله پی ببریم که خود حافظ می‎گوید” کس چو حافظ نگشاد از رخ اندیشه نقاب/ تا سر زلف سخن را به قلم شانه زدند”. هیچ کسی مانند حافظ اندیشه‏ور نبوده است که از رخ اندیشه نقاب بگشاید . فراوان داریم که حافظ خودش را کسی می‏داند که آمده است تا معرفت به خوانندگانش نشان بدهد. ادامه ی نوشته

بسامد قرآن در دیوان حافظ بیش از دیوان‌های دیگر است

۲۰ مهر ۱۳۸۹ ۴ نظر
خبرگزاری فارس: نویسنده مقالات «حافظ: تأویل ذکر و تفسیر عشق» و «عشق از منظر حافظ» معتقد است: شاید بسامد قرآن در دیوان حافظ به نسبت حجم آن، از سایر دیوان‌های شعرای ما بیشتر باشد.

 حجت‌الاسلام والمسلمین قاسم کاکایی، استاد دانشگاه شیراز و نویسنده کتاب‌های «هستی و عشق و نیستی»، «وحدت وجود به روایت ابن‌عربی و مایستر اکهارت»، «آیت حق» و «کلمه حق: شرح احوال حضرت آیت‌الله نجابت» در گفت‌وگو با خبرنگار آئین و اندیشه فارس به بیان توضیحاتی در مورد عرفان حافظ و شخصیت قرآنی وی پرداخت.
وی گفت: هنگامی که شعر حافظ را مطرح می‌‌کنیم؛ اولین چیزی که در ذهن مردم نقش می‌بندد این است که حافظ با قرآن عجین است و حافظِ قرآن است و خود حافظ نیز به طور مکرر به این مسأله اشاره دارد. شاید بسامد قرآن در دیوان حافظ به نسبت حجم آن، از سایر دیوان‌های شعرای ما بیشتر باشد.
ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک

“هستی و عشق و نیستی” منتشرشد

۱۳ اردیبهشت ۱۳۸۹ ۶ نظر
hasti va nisti

هستی و عشق و نیستی

 به مناسبت بیست و سومین نمایشگاه بین المللی کتاب تهران، کتاب “هستی و عشق و نیستی” تألیف دکتر قاسم کاکایی از سوی انتشارات هرمس منتشر شد. این کتاب مجموعه مقالاتی در عرفان است  که عرفان اسلامی را از دیدگاه عارفانی چون ابن عربی، مولانا، حافظ، شیخ محمود شبستری، علاء الدوله سمنانی، شیخ بهایی و ملا صدرا واکاوی می کندو به عرفان مقایسه ای نیز سری می زند. ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک