.

بایگانی

قانونمندی در نظام آفرینش

keyhan 60

کیهان اندیشه ۶۰

ما بالوجدان خود را با عالمی مواجه می بینبم که دارای نظم و نظام است. حال اگر توحید افعالی را بپذیریم، سؤال این است که نقش خدا در این نظام قانونمند حدوثا و بقائا چیست؟ با توجه به اراده آزاد و مطلق خداوند آیا می توانیم این نظام را ضروری بدانیم؟ در این مقاله چهار دیدگاه عادت الله، سنت الله، اسماءالله و اکازیونالیزم در این باب، و بی واسطه و یا بی ضابطه بودن دخالت خدا در عالم، مورد بحث قرار گرفته است.

قاسم کاکایی، کیهان اندیشه، شماره ۶۰، تیر ۷۴
مطالب موجود با عبارات مشترک

توحید افعالی از دیدگاه اشاعره و عرفا

۹ اردیبهشت ۱۳۷۴ نظر بدهید
mofid 2

نامه مفید ۲

کیفیت رابطه خدا، انسان و جهان مهمترین مسأله‏ای است که همه جهان بینی‏های معتقد به خدا با آن مواجه و در صدد تبیین آن بوده‏اند. تفاوت عمده این جهان بینی‏ها مربوط به نقش و تأثیری است که برای سه عامل فوق (خداـ انسان ـ جهان) در نظام هستی قائلند. بعضی از این جهان بینی‏ها خدا محور، برخی انسان محور و بعضی نیز معتقد به تقسیم عادلانه قدرت بین سه عامل فوقند.

در تفکر اسلامی، در زمینه خدا محوری، دو گرایش عمده وجود دارد. دو گرایشی که از این سه عامل، همه سهم را به خدا می‏دهند. این دو عبارتند از «اشعریت» و «عرفان». مراد ما از اشعریت در اینجا، مکتب کلامی است که با شیخ ابو الحسن اشعری (م ـ ۳۲۴ ه) شروع شده و به دست پیروان او به کمال رسیده است. و منظور از عرفان مکتب خاصی است که با محیی الدین ابن عربی (م ـ ۶۳۸ ه) شهرت یافته است. ادامه ی نوشته
مطالب موجود با عبارات مشترک

اراده الهی و نفی موجبیت (بهترین مقاله سال ۱۳۷۴ در علوم انسانی)

۱ اردیبهشت ۱۳۷۴ نظر بدهید
hawze va daneshghah

فصلنامه حوزه ودانشگاه

آیا فقط رابطه على و معلولى بین پدیده‏هاى عالم و خالق آنها وجود دارد؟ یا اینکه در بین خود این پدیده‏ها نیز مى‏توان به چنین رابطه‏اى دست‏یافت؟ و در این صورت ربط این پدیده‏ها با علت العلل خود چگونه تبیین مى‏شود؟ اینها از مهمترین مسائل فلسفه اولى‏ست. گروهى بر این باورند که رابطه موجبیت فقط بین خالق و مخلوق مى‏تواند تصویرى داشته باشد حال نتیجه چنین تفکرى ایمان بیشتر به خالق هستى است چنانکه اشاعره ملتزم‏اند یا آنکه با نفى رابطه علیت‏بین پدیده‏ها علت العلل نیز از دیار هستى رخت‏برمى‏بندد چنانکه هیوم و دیگران معتقدند. تصور برخى فیلسوفان غربى از مساله علیت همان تصور پاره‏اى از اندیشمندان مسلمان به مساله است که به صورت استقلالى یا احیانا اقتباسى به آن رسیده‏اند ولى مساله علیت در روند تکامل خویش، على الخصوص در میان فیلسوفان شیعه مسلک، تبیینى ویژه و جایگاهى رفیع یافت، تا آنجا که در تبیین رابطه علیت در فلسفه صدرایى و پیروان آن تبیینى دقیقتر از مساله ارائه شده است – هرچند هنوز راه بسیار باقى است، علاوه بر اینکه حکمت متعالیه در هماهنگى و همنوایى با متون دینى توفیق بیشترى داشته و یا دست کم از پاره‏اى از نقدها و معضلات رهایى جسته است. در مقاله حاضر حجه‏الاسلام قاسم کاکائى به تبیین دیدگاههاى برخى فیلسوفان مسلمان و پاره‏اى از فیلسوفان غربى، على‏الخصوص مالبرانش و تاثیرپذیرى او از اشاعره، تا ایجاد یک تهافت الفلاسفه دیگر در عصر خود، پرداخته است. ادامه ی نوشته

توحید افعالی در قرآن و کتاب مقدس

۹ اسفند ۱۳۷۳ نظر بدهید
keyhan 58

کیهان اندیسه ۵۸

مسلما تنها سند قطعی وحی که مصون از تحریف باشد قران کریم است. ولی علی رغم تحریفات بشری که در تورات و انجیل صورت گرفته است، در آنچه امروز بنام “کتاب مقدس” در دست اهل کتاب است، بارقه ای از احکام و آموزه های الهی می توان یافت که الهامبخش عرفای مسیحی بوده است. توحید افعالی یا “لا مؤثر فی الوجود الا الله” یکی از این آموزه ها است. این مقاله به یررسی و تحلیل این آموزه از دیدگاه قرآن و کتاب مقدس می پردازد.

کیهان اندیشه، شماره ۵۸، اسفند ۷۳ ، قاسم کاکایی ادامه ی نوشته

مطالب موجود با عبارات مشترک