.

خانه > نقد و بررسی > همه‌چیزدان گرفتار جهل مرکب/ همه‌چیزدان احساس عقاب در آسمان را دارد

همه‌چیزدان گرفتار جهل مرکب/ همه‌چیزدان احساس عقاب در آسمان را دارد

 

قاسم کاکایی

قاسم کاکایی

خبرگزاری مهر- صفحۀ دین و اندیشه –یک استاد فلسفه و عرفان اسلامی دانشگاه شیراز با بیان اینکه همه چیزدان مانند عقابی که در اوج آسمان همه چیز را تحت سیطره خود می‏بیند و بر ملک جهان تسلط دارد احساس غرور می‏کند، گفت: چنین فردی همه چیز را در زیر پای خود می‏بیند که نشان از جهل مرکب او است.

حجت الاسلام دکتر قاسم کاکایی در مورد اینکه بسیاری از ما ایرانیان در مورد موضوعات گوناگون و بدون آنکه در آن تخصصی داشته باشیم اظهارنظر می‎کنیم و دلایل این «همه چیزدانی» به خبرنگار مهر گفت: این فرهنگ از دوران مدرسه در ما نهادینه شده است. یعنی بیشتر معلومات ما متکی بر محفوظات و شنیده‏های آموزگاران ما است. ولی در علوم عقلی اینطور نیست و دانش اندوزان همه چیز را با دلیلش می‎پذیرند. در علوم نقلی است که ما بدون دلیل همه چیز را می‎پذیریم. این در نظام آموزشی ما از معلم به معلم‏های نسل‏های آتی انتقال می‏یابد و معلم خود را همه چیز دان می‏پندارد.

وی افزود: امروزه نیز با جستجو در اینترنت همان کار علوم نقلی را می‏شود کرد و این همه چیزدانی در علوم انسانی بیشتر اتفاق می‎افتد زیرا آن تخصص علوم دقیقه و فنی و مهندسی در علوم انسانی رخ نمی‎دهد. یک متخصص فیزیک به خود اجازه اظهار نظر در رشته برای مثال میکروب شناسی را نمی‏دهد ولی هردو به خود اجازه اظهارنظر در علوم انسانی را می‎دهند.
کاکایی در مورد اینکه آیا نسبتی میان «همه چیزدانی» و عدم گماشتن افراد متخصص در تخصص‏های خود وجود دارد هم اظهارداشت: اگر یک فرد مسئول را در مقامی بگذاریم که تخصصش را ندارد هرچه آن مقام عالی‏تر و بالاتر باشد خطر اظهارنظر و همه چیز دانی او بیشتر است. زیرا غروری در آن فرد به وجود می‏آید که منجر به خودبزرگ بینی او می‏شود و همه چیز دان می‏شود.
این استاد فلسفه و عرفان اسلامی دانشگاه شیراز تصریح کرد: چنین فردی برای حفظ مقام خود دانایی‏اش را به رخ مردم می‎کشد و طبق این شعر که دانایی توانایی است خود را قدرتمند جلوه می‏دهد که به نوعی مردم را می‏فریبد.
این محقق و پژوهشگر حوزه عرفان اسلامی یادآورشد: چنین فردی برای فرار کردن از سؤالات مطرح شده در حیطه تخصصی و مسئولیت خود همه چیزدانی خود را حمل بر احاطه خود بر اداره امور معرفی می‏کند. مانند عقابی که در اوج آسمان همه چیز را تحت سیطره خود می‏بیند و بر ملک جهان تسلط دارد احساس غرور می‏کند و همه چیز را در زیر پای خود می‏بیند. در تمام مسائل سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی اظهار نظر می‏کند که این حالت جهل مرکب برای او به ارمغان می‏آورد و خیال می‏کند که همه چیز را می‏داند و نمی‏داند که نمی‏داند.
این مطلب را منتشر کنید:
Facebook Twitter Linkedin Email
  1. ا.ک
    ۱۱ شهریور ۱۳۹۱ در ۰۸:۰۶ | #1

    استاد عزیز.با وجود آنکه بحث پیرامون تحول در علوم انسانی یکی از نیازهای وضرورتهای امروز در جامعه است وگاها شاهد حضور افراد غیر متخصص در این مباحث هستیم،جای شما را به شدت در این میان خالی میبینیم.این گستاخی من را ببخشید اما از شما میخواهیم جدی تر به این مقوله بپردازید.

  2. ا.ک
    ۱۱ شهریور ۱۳۹۱ در ۰۷:۵۱ | #2

    با سلام.این چنین تفکری در همه ادوار تاریخی حضور داشته که نمونه بارز آن حماسه کربلاست که انسان زورمندی به ظاهر پیروز میدان میشود اما تاریخ او را در برابر حق گویی ابا عبدالله خوار وخفیف میداند.یا حتی کشته شدن سقراط حق طلب که تفاوت خود با همه چیز دانان آن زمان(سوفسطاییان) را در علم به جهل خود میداند!

    با تشکر از مطلب خوب شما.

  1. بدون بازتاب

Captcha Captcha Reload


برخی از رویدادها

برخی از تألیفات