.

عارف کامل حضرت آیت الله نجابت شیرازی (ره) در یک نگاه
حضرت آیت الله نجابت (ره)

مجذوب واصل و عارف کامل، حضرت آیت‌الله حاج شیخ حسنعلی نجابت شیرازی، شاگرد برجسته محضر عرفانی حضرت آیت‌الله سید علی قاضی طباطبایی تبریزی «ره» و حضرت آیت‌الله حاج شیخ محمد جواد انصاری همدانی، در سال ۱۲۹۶هـ . ش در شیراز بدنیا آمدند.
تحصیلات ابتدایی را به طریق متعارف در شیراز گذرانده و پس از آن به فراگیری دروس حوزوی پرداخته و با اتمام مقدمات، در سن ۱۵ سالگی برای ادامه تحصیل عازم عتبات شدند. در نجف اشرف پس از گذراندن سطح، در مراتب عالیه، معقول را نزد مرحوم آیت‌الله العظمی حاج شیخ علی محمد بروجردی «ره» و فقه و اصول را نزد آیات عظام سید ابوالحسن اصفهانی «ره»، سید عبدالهادی شیرازی «ره» و سید ابوالقاسم خویی «ره» گذراندند. در ۲۸ سالگی به درجه اجتهاد نائل آمدند. عمده اجازات ایشان از اساتید فوق الذکر بود. ادامه ی نوشته

همایش محبت

همایش محبت

در پی برگزاری اولین همایش عرفان شیعی از دیدگاه اهل بیت علیهم السلام در سال ۹۵، دومین همایش در این زمینه با عنوان « محبت و جایگاه آن در آموزه های اهل بیت علیهم السلام با تأکید بر سیره رضوی(ع)» در سوم و چهارم اردیبهشت ۹۷ در دانشکده الهیات دانشگاه شیراز برگزار میشود.این همایش با همکاری دانشگاه شیراز، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، بنیاد بین المللی فرهنگی و هنری امام رضا(ع)، انجمن علمی عرفان اسلامی ایران، انجمن حکمت و فلسفه ایران و مجمع عالی حکمت اسلامی برگزار خواهد شد.

محورهای همایش:

الف. معناشناسی محبت

۱٫ معناشناسی محبت و مترادفات آن در قرآن کریم

۲٫ معناشناسی محبت و مترادفات آن در احادیث اهل بیت علیهم السلام

۳٫ مؤلفه های ذاتی محبت

۴٫ تفاوت و تشابه محبت و عشق

ب. متعلقات و درجات محبت

۱٫ محبت خداوند نسبت به خلق

۲٫ محبت انسان به خدا

۳٫ محبت انسان به سایر مخلوقات

۴٫ محبت انسان به اولیای الهی

۵٫ معنا و لزوم محبت و مودت نسبت به اهل بیت علیهم السلام

ج. اقسام محبت ادامه ی نوشته

دکتر قاسم کاکایی

روزنامه ایران- چهارشنبه ۲۱ تیر ۱۳۹۶- دکتر قاسم کاکایی

 

در عرفان اسلامی نهایت عشق و عرفان غایت سلوک فناء فی الله است. از این فناء فی الله، عرفا تعبیرات مختلفی دارند: فانی شدن، نیست شدن، سوختن و، به تعبیر مولانا، دودِ پراکنده شدن. البته این امر دو رو و دو جنبه دارد. از یک جنبه فناء فی الله است و از جنبه‌ای دیگر بقاء‌ بالله. از یک جنبه‌ خودِ عارف، خودِ پنداری او، از بین می‌رود و در وجودِ معشوق، یعنی در خداوند، ذوب می‌شود. اما از جنبه‌ی دیگر، با  همین فنا، شخص عارف و شخصِ عاشق خداگونه می‌شود و صفات معشوق را به خود می‌گیرد.

یکی از تفاوت‌های «فنا» در عرفان اسلامی و «نیستی» و «نیروانه» در عرفان‌های شرقی –هم‌چون آیین هندو و آیین بودا- همین است.  در آن عرفان‌ها، جنبه‌ی سلبیِ فنا بیشتر مورد تأکید است یعنی سلبِ هستی غایت عرفان است. ولی در عرفان اسلامی به همان نسبت سلب، بر جنبه‌ی ایجابی فنا که رسیدن به مقام «ولایت» و باقی بالله بودن و صفات معشوق را کسب کردن است، تأکید می‌شود.

یعنی کسی که به فنا رسید صاحب ولایت می‌شود، خداگونه می‌گردد و در وجود او جز خدا نمی‌ماند. به قرب نوافل می‌رسد. یعنی خدا چشمش می‌شود، گوشش می‌شود، دستش می‌شود و زبانش می‌شود. بلکه بالاتر، به قرب فرائض می‌رسد. چشم خدا می‌شود، گوش خدا می‌شود و دست خدا می‌شود. «عین الله» و «یدالله» می‌شود. در زیارت جامعه‌ی کبیره، خطاب به خداوند عرض می‌کنیم که «لا فرق بینک و بینها الا انهم عبادک» هیچ فرقی بین تو و این اولیا نیست مگر این که تو خالقی و آن‌ها مخلوق. تو ربی و آن‌ها عبدند. ادامه ی نوشته

مجله « میراث جاویدان » در کشور بوسنی هرزگوین یکی از شماره های خود را به ترجمه و چاپ مقالات دکتر کاکایی اختصاص داد.

 

مجلۀ میراث جاودان از کشور بوسنی

در تابستان سال ۱۳۹۵ به دعوت مرکز اسلامی سارایوو دکتر قاسم کاکایی استاد دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه شیراز برای تدریس یک ترم فشرده فلسفه و عرفان اسلامی عازم کشور بوسنی هرزگوین شد. این دوره که در مقطع کارشناسی ارشد برای دانشجویان بوسنیایی برگزار میشد ،مورد استقبال سایر دانشگاهها و مراکز آموزشی شهر سارایوو قرار گرفت .در طول این سفر، دکتر کاکایی با فعالان فرهنگی و اندیشمندان بوسنیایی نیز دیدار و گفتگو داشت . این امر باعث شد که یکی از فعالترین مراکز فرهنگ اسلامی یکی از شماره های مجله علمی خود « میراث جاویدان » را به ترجمه و چاپ مقالات عرفانی دکتر کاکایی به زبان بوسنیایی اختصاص دهد. در این شماره ضمن ارائه معرفی نسبتاً مفصلی از دکتر کاکایی و سوابق علمی او، شش مقاله از مقالات دکتر کاکایی به چاپ رسیده است. لازم به یادآوری است که دکتر کاکایی به دعوت دانشگاههای معتبر بین المللی تا کنون به ارائه مقاله ادامه ی نوشته

دکتر قاسم کاکایی

همایش یک روزه بزرگداشت سید جلال الدین اشرف در در دانشگاه گیلان و نیز در حرم این امامزادۀ عظیم الشأن در آستانۀ اشرفیه در روز ۱۷ اسفند ۹۵ برگزار شد. دکتر قاسم کاکایی به عنوان سخنران افتتاحیۀ همایش، تحت عنوان «فلسفۀ زیارت» سخنان مبسوطی ارائه کرد که خلاصۀ آن در نشریات، خبرگزاریها و صدا و سیمای محلی به قرار زیر منتشرشد:

 

به گزارش خبرگزاری بین المللی کاسپین از رشت حجت الاسلام  دکتر قاسم کاکائی در نخستین کنگره ملی “سید جلال الدین اشرف” در دانشگاه گیلان در تشریح موضوع فلسفه زیارت اظهار کرد: اگر هدف خلقت و بعثت را در نظر بگیریم زیارت آن هم زیارت نسل پیامبر(ص) عصاره فلسفه خلفت و نبوت است.

وی با بیان اینکه پیامبر (ص) برانگیخته شد برای ذکر و یاد خدا، گفت: قرآن خودش ذکر است و پیامبر به شخصه ذکر است و در جایی از قرآن این مطلب آمده است که ذکر پیامبر(ص) است.

استاد فلسفه و عرفان اسلامی ادامه داد: امامزادگان گل هایی هستند که در جای جای ایران روییده اند تا عطر آنها فضای ایران را عطرآگین کند و این محال است که در بازار عطر فروشی قدم بزنید و بوی عطر نگیرید و معطر نشوید.

کاکایی با تاکید بر اینکه هدف بعثت ذکر است، گفت: امامزادگان محل تعلیم و تزکیه هستند و زیارت نامه ای که می خوانید همان تعلیم و درس اخلاق است. ادامه ی نوشته

 

ayatullah javadi

آیت الله جوادی آملی

نخستین همایش اهل بیت علیهم السلام و عرفان شیعی با تاکید بر سیره رضوی در تاریخ دوشنبه ۲۲ آذر ۱۳۹۵ در دانشکده الهیات دانشگاه شیراز با پیام حضرت آیت الله العظمی جوادی آملی افتتاح شد. متن این پیام بدین شرح است:

 

أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنَ الشَّیْطَانِ الرَّجِیمِ

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیم‏

«الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ‏ وَ صَلَّی اللَّهُ عَلَی‏ جَمِیعِ الْأَنْبِیَاءِ وَ الْمُرْسَلِین‏ وَ الْأَئِمَّهِ الْهُدَاهِ الْمَهْدِیِّین وَ فَاطِمَهُ الزَّهْراء سَیِّدَه نِسَاءِ الْعَالَمِینَ بِهِمْ نَتَوَلَّی‏ وَ مِنْ أَعْدَائِهِم‏ نَتَبَرَّأ إِلَی اللَّه».

مقدم شما اساتید، نخبگان و فرهیختگان حوزوی و دانشگاهی را گرامی می‌داریم و از برگزارکنندگان این همایش وزین علمی ـ عرفانی حق‌شناسی می‌کنیم و از همه بزرگوارانی که با ایراد مقال یا ارائه مقالت بر وزن علمی این همایش عرفانی افزودند، سپاسگزاریم. از ذات أقدس الهی مسئلت می‌کنیم به همگان توفیق فراهم کردنِ علم صائب و عمل صالح را مرحمت کند! ادامه ی نوشته

همایش عرفان شیعی

همایش عرفان شیعی

با پیام حضرت آیت الله جوادی آملی نخستین همایش اهل بیت علیهم السلام و عرفان شیعی با همکاری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، بنیاد بین المللی فرهنگی و هنری امام رضا(ع) انجمن علمی عرفان اسلامی ایران، انجمن حکمت و فلسفه ایران، مجمع عالی حکمت اســـــلامی و دانشــــــگاه ادیان و مـــــــذاهب

در روزهای دوشنبه و سه­ شنبه ۲۲ و ۲۳ آذرماه از ساعت ۸/۵ صبح

در تالار علامۀ جعفری دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز

و با حضور استادان فلسفه و عرفان کشور همچون:

 

۱-    دکتر غلامحسین ابراهیمی دینانی               چهرۀ ماندگار فلسفه

۲-    دکتر غلامرضا اعوانی                               چهرۀ ماندگار فلسفه و رئیس انجمن حکمت و فلسفه

۳-    دکتر فاطمه طباطبایی                         عروس حضرت امام خمینی و رئیس انجمن عرفان اسلامی ایران

۴-    دکتر شهرام پازوکی                                استاد برجسته عرفان اسلامی

۵-    دکتر محمد فنایی                                  استاد فلسفه و عضو مجمع عالی حکمت اسلامی

۶-    دکتر محمد رضا الهی منش                      رئیس گروه عرفان دانشگاه ادیان و مذاهب ادامه ی نوشته

سلام بر رحمت عالمیان

سلام بر رحمت عالمیان

روزنامه ایران– یکشنبه ۷ آذر ۱۳۹۵- ۲۷ صفر ۱۴۳۸-مصاحبه با دکنر قاسم کاکایی، رئیس دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز-

سه روایت از وجوه شخصیتی حضرت خاتم الانبیاء(ص)-

 

سخن گفتن از پیامبر اکرم(ص) و وجوه شخصیتی و منش اخلاقی ایشان کار امثال ما عقب‌افتادگان جاده معرفت و محبت نیست و بهتر است که معرفی رسول‌الله(ص) را به دو جنبه اعجازی بسپاریم که از وجود شخص شخیص ایشان به وجود آمده است؛ یعنی، حضرت علی(ع) و قرآن کریم که یکی «قرآن ناطق» و دیگری «قرآن صامت» است.

ویژگی‌های رسول‌الله(ص) به روایت امیرالمؤمنین
حضرت علی(ع) در نهج‌البلاغه در توصیف رسول‌الله(ص) می‌فرماید: «پیامبر اکرم(ص) کسی است که خداوند او را از درخت انبیاء (شجره انبیاء)، نور چراغ (مصباح) هدایت خدا انتخاب و از سرچشمه‌های حکمت اختیار کرد و برای بشر فرستاد». پیامبر(ص) «طبیب دوار بطبه،» پزشک و طبیبی بود که خود سفر می‌کرد تا برای هر کس که حاجت به او داشت، داروی لازم به کار برد و پیام الهی را به قلب‌های نابینا شده و گوش‌های ناشنوا شده، برساند. پیامبر اکرم(ص) نه تنها کسانی را که به او رجوع می‌کردند، درمان می‌کرد بلکه بیماران فراموش شده و سرگردان را نیز جست‌وجو کرده و مورد لطف خود قرار می‌داد.
امیرالمؤمنین علی(ع) در دعای صباح می‌فرمایند: «خدایا بر آن کسی که در ظلمانی‌ترین شب‌های تاریخ، مردم را به سوی تو هدایت کرد، درود فرست» یعنی، پیامبر اکرم(ص) در  تاریک‌ترین شب تاریخ و در ظلمانی ترین جغرافیای بشر ظهور کردند؛ در آن زمان، در مرداب شبه جزیره حجاز که هیچ از تمدن روم، ایران و یونان رنگی نگرفته بود، نیلوفر وجود پیامبر(ص) ظهور کرد و جهانگیر شد.
به تعبیر حافظ:
حسنت به اتفاق ملاحت جهان گرفت
آری، به اتفاق جهان می‌توان گرفت ادامه ی نوشته

حدیث سرو

حدیث سرو

کتاب حدیث سرو شرح حال عارف کامل حضرت آیت الله حاج شیخ حسنعلی نجابت شیرازی به قلم دکتر قاسم کاکایی. این کتاب اخیرا از سوی انتشارت حکمت(نشر محراب) چاپ و منتشر شده است.  در مقدمۀ این کتاب آمده است:

ساقی حدیث سرو و گل لاله می­رود

این بحث با ثلاثۀ غساله می­رود

مجموعۀ حاضر شرح احوال عارف بالله و فانی فی الله حضرت آیت الله حاج شیخ حسنعلی نجابت شیرازی است در حد فهم قاصر و ادراک ناقصِ نگارندۀ این سطور. حدیث یک عمر استقامت است در سیر الی الله از راست قامتی جاودانه در عرصۀ معرفت و محبت. بخشهای مختلف این مجموعه در طول بیش از بیست و شش سال پس از عروج ملکوتی آن مرحوم به مناسبتهای مختلف بر زبان و یا قلم نگارنده جاری گشته و اینک بازنویسی شده و در اختیار دوستدارانِ حضرتِ دوست قرار گرفته است.

….

دربارۀ آن کوه توحید و آن دریای عشق چه بگویم، چگونه بگویم و از کجا شروع کنم؟ آیا می‌توان «آب دریا را کشید» و «بحر را در کوزه‌ای» جای داد؟ آن هم از جانب بی‌ بضاعتی چون من؟ توصیف کردن مستلزم احاطه بر موصوف و یا متصف بودن به صفت است که هیچکدام در بارۀ واصفی چون من و موصوفی چون حضرت استاد، صادق نیست. تعریف کردن نیز معرفت لازم دارد و چنین تعریفی درمورد حضرت استاد از بی‌معرفتی چون من ساخته نیست. این بود که به روح پرفتوح خود حضرت استاد پناه بردم و از ایشان کسب همّت کردم؛ به ذهنم گذشت که به جای توصیف و تعریف، از گزارش و قصّه شروع نمایم تا بدین وسیله از ارباب معرفت سخن و حدیثی گفته باشم که: ادامه ی نوشته

دکتر کاکایی

دکتر کاکایی

دیدگاه اهالی اندیشه درباره شعار امسال نمایشگاه مطبوعات «شفافیت و صداقت»
راز ماندگاری مطبوعات
آیا خط قرمزی برای «راستگویی» در نشریات وجود دارد؟
دکتر قاسم کاکایی
استاد عرفان و اخلاق  رئیس دانشکده الهیات دانشگاه شیراز

روزنامه ایران- شماره ۶۳۵۵- چهارشنبه ۱۹ آبان ۱۳۹۵- به مناسبت نمایشگاه مطبوعات- مصاحبه با دکتر قاسم کاکایی- از اساسی‌ترین رسالت های مطبوعات این است که توده مردم را با آگاهی‌بخشی از امور جاری، به سوی اهداف مشخص و اخلاقی هدایت کنند؛ به تعبیر دیگر، مطبوعات از یک سو، چشم و گوش مردم هستند و از سوی دیگر، صدای مردم و انعکاس‌دهنده دیدگاه‌های آنها به شمار می‌روند.
رسالت بزرگ مطبوعات این است که با ارائه اخبار و اطلاعات، جهان خاصی را برای مردم تصویر کنند؛ می‌خواهم بگویم جهانی که مردم در آن زندگی می‌کنند لزوماً جهان فیزیکی نیست بلکه جهانی برآمده از آگاهی‌ها و اطلاعاتی است که توسط رسانه‌ها به طور عام و مطبوعات به طور خاص ساخته شده است و مطبوعات از رهگذر این آگاهی‌بخشی به ذهن افراد جهت می‌دهند. لذا مطبوعات می‌توانند «امیدآفرین»، «آرامش‌بخش» و «امنیت‌آور» باشند یا یأس‌آفرین و تشنج‌زا شوند. واقعیت این است که رسالت مطبوعات، روشنگری و دادن اطلاعات است؛ هم باید «بگویند» و هم «راست بگویند»؛ به تعبیری، جز راست نباید گفت / هر راست نشاید گفت. ادامه ی نوشته

دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز

دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز

با پایان یافتن حکم دو سالۀ ریاست دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی دانشگاه شیراز، انتخابات برای گزینش رییس جدید بین اعضای هیئت علمی این دانشکده برگزار شد و دکتر کاکایی با اکثریت آرا و با حکم رئیس محترم دانشگاه مجددا به مدت دو سال به عنوان رئیس این دانشکده انتخاب شد. دکتر کاکایی قبلا سه بار به عنوان رئیس دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شیراز انتخاب شده بود و پس از مستقل شدن دانشکدۀ الهیات، به ریاست این دانشکده انتخاب گردید. دانشکدۀ الهیات دانشگاه شیراز در رشته های فلسفه و کلام، علوم فرآن و حدیث وفقه و مبانی حقوق تا مقطع دکتری دانشجو می پذیرد و  متکفل ارائۀ کلیۀ دروس معارف اسلامی دانشگاه شیراز است. مجلۀ علمی – پژوهشی اندیشۀ دینی با قدمتی نزدیک به بیست سال متعلق به این دانشکده است.